De zaak betreft de intrekking van kosteloze juridische bijstand aan twee echtgenoten die beiden een vervangingsuitkering ontvangen wegens hun beperking. Zij vormt een belangrijk precedent voor de interpretatie van de inkomensgrenzen die gelden voor de toegang tot juridische bijstand  .

Het bureau voor juridische bijstand van de balie West-Vlaanderen nam drie opeenvolgende beslissingen. In 2019 werd kosteloze bijstand toegekend in een strafprocedure. In maart 2022 werd deze bijstand geweigerd voor een burgerlijk geschil wegens de bestaansmiddelen van het gezin, waarna eind maart 2022 de eerder toegekende kosteloosheid werd ingetrokken.

De arbeidsrechtbank vernietigde deze beslissingen en bevestigde het recht op volledige kosteloze juridische bijstand. Het bureau ging in hoger beroep en betwistte onder meer dat de tweede beslissing als een echte beslissing kon worden beschouwd. Dit argument werd verworpen, aangezien de bewoordingen duidelijk een definitief rechtsgevolg inhielden.

Centraal staat de vraag welke bestaansmiddelen in aanmerking mogen worden genomen om het tegenbewijs van ontoereikende middelen te leveren. Enkel middelen die de aanvrager daadwerkelijk in staat stellen de honoraria van een advocaat te betalen, mogen worden meegeteld.

Voor kwetsbare personen bedoeld in artikel 508/13/1, § 2, van het Gerechtelijk Wetboek, waaronder zorgbehoevende personen met een beperking, geldt een aangepaste beoordeling. Niet alle inkomsten kunnen automatisch als beschikbaar worden beschouwd.

De integratietegemoetkoming is bedoeld om extra kosten verbonden aan zorg, ondersteuning en beperkte zelfredzaamheid te dekken. Zij waarborgt een minimale levenskwaliteit en kan niet vrij worden besteed.

Deze tegemoetkoming laat niet toe om advocatenkosten te betalen en mag daarom niet worden meegerekend bij de vaststelling van de bestaansmiddelen voor juridische bijstand. Een andere benadering zou leiden tot een ongerechtvaardigde discriminatie tussen zelfredzame personen en personen met een zware beperking, in strijd met het gelijkheidsbeginsel.

Lees de samenvatting in een andere taal :